Inleiding
Werk eerst alle casussen uit voordat je de modeluitwerkingen leest.
Online feedback is meer dan het geven van advies.
Goede feedback helpt cliënten om patronen te herkennen, zich begrepen te voelen en een volgende stap te zetten. In deze oefening analyseer je vijf voorbeelden van feedback die inhoudelijk misschien goed bedoeld zijn, maar onvoldoende aansluiten bij de cliënt.
Je oefent met het herkennen van veelvoorkomende valkuilen en het herschrijven van feedback naar een reactie die begint met een specifiek compliment, aansluit bij de cliënt, een patroon of inzicht benoemt, normaliseert waar passend en eindigt met een concrete, haalbare stap.
Hoofdstuk 1
Reactie cliënt
Ik merk dat ik de laatste weken steeds slechter slaap. Vooral als ik eenmaal in bed lig, begint mijn hoofd te 'aan'. Dan ga ik nadenken over werk, dingen die nog moeten, of wat er mis kan gaan.
Afgelopen week had ik bijvoorbeeld een gesprek gepland staan en daar bleef ik maar over nadenken. Ik speelde allerlei scenario's af in mijn hoofd.
Het vervelende is dat ik wel weet dat het niet helpt, maar ik krijg het niet stopgezet. Soms pak ik mijn telefoon om mezelf af te leiden, maar daarna ben ik weer wakkerder.
Overdag merk ik dat ik moe ben en minder concentratie heb. Het voelt een beetje als een vicieuze cirkel waar ik niet goed uit kom.
Slechte feedback
Goed dat je dit zo hebt opgeschreven. Je ziet zelf ook al dat het piekeren je slaap beïnvloedt en dat het niet helpt. Het is belangrijk dat je dit gaat doorbreken.
Probeer 's avonds wat meer te ontspannen en je gedachten los te laten. Je zou bijvoorbeeld kunnen mediteren of ademhalingsoefeningen doen voordat je gaat slapen.
Ook is het beter om je telefoon niet te gebruiken in bed, omdat dat je juist wakker houdt.
Als je dit structureel aanpakt, zul je merken dat je slaap vanzelf verbetert.
Wat valt jou op aan deze feedback?
Hoe zou jij deze feedback herschrijven?
Hoofdstuk 2
Reactie cliënt
Ik had me voorgenomen om deze week naar een borrel van werk te gaan, maar toen het zover was, voelde ik me zo gespannen dat ik toch niet ben gegaan.
Ik merkte dat ik al de hele dag bezig was met wat anderen van me zouden denken. Dat ik misschien niets te zeggen zou hebben of dat het ongemakkelijk zou worden.
Uiteindelijk heb ik een smoes bedacht en ben ik thuis gebleven. Op dat moment voelde dat wel als opluchting, maar daarna voelde ik me eigenlijk juist teleurgesteld in mezelf.
Het is niet de eerste keer dat dit gebeurt. Ik wil hier wel iets aan doen, maar het voelt op zo'n moment gewoon te groot.
Slechte feedback
Jammer dat je niet bent gegaan, zeker omdat je dit van tevoren wel van plan was. Het is belangrijk dat je dit soort situaties niet blijft vermijden, anders blijft de angst bestaan.
Je moet jezelf hier echt in uitdagen en gewoon gaan, ook als het spannend is. Vaak valt het uiteindelijk mee als je er eenmaal bent.
Probeer de volgende keer toch te gaan en niet toe te geven aan de spanning. Dat is de enige manier om hier overheen te komen.
Wat valt jou op aan deze feedback?
Hoe zou jij deze feedback herschrijven?
Hoofdstuk 3
Reactie cliënt
De opdracht was om elke dag iets actiefs te doen, maar dat is me eigenlijk nauwelijks gelukt.
Ik had me voorgenomen om te gaan wandelen en wat huishoudelijke dingen te doen, maar de meeste dagen kwam ik er niet toe.
Ik merk dat ik vaak denk: 'het heeft toch geen zin' of 'ik voel me toch niet beter'. Daardoor blijf ik zitten waar ik zit.
Soms begin ik ergens aan, maar dan voelt het zo zwaar dat ik snel weer stop.
Ik voel me daar ook schuldig over, omdat ik weet dat ik iets zou moeten doen. Maar het lukt gewoon niet zoals ik zou willen.
Slechte feedback
Je moet echt leren om je grenzen beter aan te geven, anders blijf je hier last van houden.
Je weet zelf al wat je nodig hebt, dus het is belangrijk dat je dat ook gewoon uitspreekt.
Begin gewoon met kleine dingen en bouw dat langzaam op. Als je eenmaal bezig bent, zal je merken dat het makkelijker wordt en dat je je beter gaat voelen.
Het is ook een kwestie van discipline en doorzetten. Probeer daar de komende week meer op te letten.
Wat valt jou op aan deze feedback?
Hoe zou jij deze feedback herschrijven?
Hoofdstuk 4
Reactie cliënt
Ik merk dat ik het lastig blijf vinden om mijn grenzen aan te geven bij mijn partner.
Afgelopen week was er een moment waarop ik eigenlijk behoefte had aan rust, maar mijn partner wilde graag samen iets doen. Ik voelde wel dat ik liever thuis wilde blijven, maar ik zei uiteindelijk toch ja.
Tijdens de avond merkte ik dat ik me geïrriteerd voelde en minder aanwezig was. Mijn partner vroeg nog of er iets was, maar toen zei ik dat het wel ging.
Achteraf baal ik daarvan, want dit gebeurt vaker. Op het moment zelf lijkt het gewoon makkelijker om mee te gaan, maar daarna voelt het niet goed.
Slechte feedback
Bedankt dat je dit zo eerlijk hebt opgeschreven.
Het lijkt erop dat je eigenlijk heel goed weet wat je zou moeten doen, maar dat nog niet genoeg toepast. Probeer de volgende keer duidelijk aan te geven dat je liever thuis wilt blijven. Hoe vaker je je grenzen aangeeft, hoe makkelijker dat zal worden.
Het is belangrijk dat je leert om voor jezelf op te komen. Als je blijft toegeven aan de wensen van je partner, zal er waarschijnlijk weinig veranderen.
Succes ermee!
Wat valt jou op aan deze feedback?
Hoe zou jij deze feedback herschrijven?
Hoofdstuk 5
Reactie cliënt
Ik heb geprobeerd om bij te houden wanneer ik controleer en dat gebeurt eigenlijk elke dag. Vooral als ik het huis verlaat, check ik meerdere keren of de deur op slot zit en of alles uit is. Zelfs als ik het net gecontroleerd heb, komt er meteen weer twijfel.
Als ik niet ga controleren, voel ik heel veel spanning. Het voelt alsof er iets mis kan gaan en dat dat dan mijn schuld is.
Ik weet ergens wel dat het overdreven is, maar het gevoel is zo sterk dat ik er toch in mee ga.
Het kost me veel tijd en energie en ik word er ook moe van.
Slechte feedback
Je beschrijft duidelijk dat het controleren je veel tijd kost en dat het eigenlijk niet nodig is. Je weet zelf ook dat het overdreven is.
Het is belangrijk dat je hiermee gaat stoppen, want anders blijf je in deze dwang gevangen.
Probeer stap voor stap minder te controleren en de spanning te verdragen.
"Als je dit consequent doet, zal de twijfel vanzelf afnemen."
Wat valt jou op aan deze feedback?
Hoe zou jij deze feedback herschrijven?
Hoofdstuk 6
Voorbeelden van effectieve feedback, met daarbij de uitleg waarom deze feedback werkt.
Belangrijk om onthouden
Effectieve feedback draait niet om zeggen wat iemand moet doen, maar om samen ontdekken wat helpt en wat haalbaar is. Zo versterk je eigenaarschap en verandering.
Effectieve feedback
Je hebt dit heel helder beschreven, mooi hoe je inzicht geeft in wat er 's avonds gebeurt en wat het met je overdag doet.
Ik zie dat je goed doorhebt dat je gedachten en gedrag elkaar beïnvloeden: piekeren zorgt voor wakker liggen en de telefoon gebruiken houdt je brein juist actief.
Veel mensen herkennen dit patroon, dus je bent zeker niet de enige.
Zou je deze week eens willen uitproberen om 20 minuten voor het slapen een piekermoment in te plannen, waarin je alles opschrijft wat door je hoofd gaat? Zo geef je je hoofd alvast de ruimte, voordat je naar bed gaat.
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je hebt heel eerlijk gedeeld wat er allemaal in je omging en hoe lastig het was om toch te gaan. Dat is niet makkelijk.
Ik zie dat je brein je probeert te beschermen door risico's te bedenken, waardoor de spanning oploopt en de vermijding groter wordt.
Dit is een heel herkenbaar patroon bij sociale angst.
Zou je deze week een kleine stap kunnen zetten? Bijvoorbeeld: 10 minuten op de borrel blijven en daarna bepalen of je blijft of weggaat? Dat is al een mooie oefening.
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je bent eerlijk over hoe lastig het was om in actie te komen, zelfs met het plan dat je had. Dat vraagt om zelfinzicht.
Ik zie dat je gedachten als 'het heeft toch geen zin' je tegenhouden om te doen wat je bedacht had.
Dat is een veelvoorkomende depressieve denkval, dus je bent niet de enige die hier last van heeft.
Zou je deze week één heel kleine activiteit willen kiezen die niet meer dan 5 minuten kost? Alleen al beginnen kan helpen om die cirkel een beetje te doorbreken.
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je hebt dit moment heel eerlijk en duidelijk beschreven.
Ik zie dat je je eigen behoefte aan rust wel herkende, maar dat je toch meeging om conflicten te vermijden. Dat is heel begrijpelijk.
Je wilt graag rekening houden met je partner en harmonie bewaren. Veel mensen doen dat.
Het patroon lijkt te zijn: je voelt een grens, geeft die niet aan en krijgt daarna spijt en irritatie.
Zou je deze week één klein moment kunnen kiezen om je grens op een milde manier aan te geven? Bijvoorbeeld door te zeggen: 'Ik heb nu behoefte aan rust, zullen we iets anders plannen?'
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je hebt heel inzichtelijk beschreven hoe vaak en waarom je controleert, en hoeveel tijd en spanning het je kost.
Ik zie dat het controleren je op korte termijn een gevoel van zekerheid geeft, maar dat de twijfel daarna steeds weer terugkomt.
Dit is een veelvoorkomend patroon bij dwangmatig controleren en het zegt niets negatiefs over jou.
Een kleine stap kan al verschil maken. Zou je deze week kunnen uitproberen om één controle uit te stellen met bijvoorbeeld 2 minuten? Schrijf op wat er gebeurt en hoe je spanning verandert.
Waarom dit effectief is:
Hoofdstuk 7
Wat maakt feedback effectief?
Veelvoorkomende valkuilen
Welk inzicht neem je mee naar je eigen praktijk?
Welke feedbacktechniek wil je de komende week bewust oefenen?
Module 7 · Online feedback schrijven
Individuele praktijkoefening — vijf casussen · Circa 15–20 minuten

Over deze oefening
Online feedback is meer dan het geven van advies.
Goede feedback helpt cliënten om patronen te herkennen, zich begrepen te voelen en een volgende stap te zetten. In deze oefening analyseer je vijf voorbeelden van feedback die inhoudelijk misschien goed bedoeld zijn, maar onvoldoende aansluiten bij de cliënt.
Je oefent met het herkennen van veelvoorkomende valkuilen en het herschrijven van feedback naar een reactie die begint met een specifiek compliment, aansluit bij de cliënt, een patroon of inzicht benoemt, normaliseert waar passend en eindigt met een concrete, haalbare stap.
Werk eerst zelf door
Werk eerst alle casussen uit voordat je de modeluitwerkingen leest.
Aan de slag
Reactie cliënt
Ik merk dat ik de laatste weken steeds slechter slaap. Vooral als ik eenmaal in bed lig, begint mijn hoofd te 'aan'. Dan ga ik nadenken over werk, dingen die nog moeten, of wat er mis kan gaan.
Afgelopen week had ik bijvoorbeeld een gesprek gepland staan en daar bleef ik maar over nadenken. Ik speelde allerlei scenario's af in mijn hoofd.
Het vervelende is dat ik wel weet dat het niet helpt, maar ik krijg het niet stopgezet. Soms pak ik mijn telefoon om mezelf af te leiden, maar daarna ben ik weer wakkerder.
Overdag merk ik dat ik moe ben en minder concentratie heb. Het voelt een beetje als een vicieuze cirkel waar ik niet goed uit kom.
Slechte feedback
Goed dat je dit zo hebt opgeschreven. Je ziet zelf ook al dat het piekeren je slaap beïnvloedt en dat het niet helpt. Het is belangrijk dat je dit gaat doorbreken.
Probeer 's avonds wat meer te ontspannen en je gedachten los te laten. Je zou bijvoorbeeld kunnen mediteren of ademhalingsoefeningen doen voordat je gaat slapen.
Ook is het beter om je telefoon niet te gebruiken in bed, omdat dat je juist wakker houdt.
Als je dit structureel aanpakt, zul je merken dat je slaap vanzelf verbetert.
Reactie cliënt
Ik had me voorgenomen om deze week naar een borrel van werk te gaan, maar toen het zover was, voelde ik me zo gespannen dat ik toch niet ben gegaan.
Ik merkte dat ik al de hele dag bezig was met wat anderen van me zouden denken. Dat ik misschien niets te zeggen zou hebben of dat het ongemakkelijk zou worden.
Uiteindelijk heb ik een smoes bedacht en ben ik thuis gebleven. Op dat moment voelde dat wel als opluchting, maar daarna voelde ik me eigenlijk juist teleurgesteld in mezelf.
Het is niet de eerste keer dat dit gebeurt. Ik wil hier wel iets aan doen, maar het voelt op zo'n moment gewoon te groot.
Slechte feedback
Jammer dat je niet bent gegaan, zeker omdat je dit van tevoren wel van plan was. Het is belangrijk dat je dit soort situaties niet blijft vermijden, anders blijft de angst bestaan.
Je moet jezelf hier echt in uitdagen en gewoon gaan, ook als het spannend is. Vaak valt het uiteindelijk mee als je er eenmaal bent.
Probeer de volgende keer toch te gaan en niet toe te geven aan de spanning. Dat is de enige manier om hier overheen te komen.
Reactie cliënt
De opdracht was om elke dag iets actiefs te doen, maar dat is me eigenlijk nauwelijks gelukt.
Ik had me voorgenomen om te gaan wandelen en wat huishoudelijke dingen te doen, maar de meeste dagen kwam ik er niet toe.
Ik merk dat ik vaak denk: 'het heeft toch geen zin' of 'ik voel me toch niet beter'. Daardoor blijf ik zitten waar ik zit.
Soms begin ik ergens aan, maar dan voelt het zo zwaar dat ik snel weer stop.
Ik voel me daar ook schuldig over, omdat ik weet dat ik iets zou moeten doen. Maar het lukt gewoon niet zoals ik zou willen.
Slechte feedback
Je moet echt leren om je grenzen beter aan te geven, anders blijf je hier last van houden.
Je weet zelf al wat je nodig hebt, dus het is belangrijk dat je dat ook gewoon uitspreekt.
Begin gewoon met kleine dingen en bouw dat langzaam op. Als je eenmaal bezig bent, zal je merken dat het makkelijker wordt en dat je je beter gaat voelen.
Het is ook een kwestie van discipline en doorzetten. Probeer daar de komende week meer op te letten.
Reactie cliënt
Ik merk dat ik het lastig blijf vinden om mijn grenzen aan te geven bij mijn partner.
Afgelopen week was er een moment waarop ik eigenlijk behoefte had aan rust, maar mijn partner wilde graag samen iets doen. Ik voelde wel dat ik liever thuis wilde blijven, maar ik zei uiteindelijk toch ja.
Tijdens de avond merkte ik dat ik me geïrriteerd voelde en minder aanwezig was. Mijn partner vroeg nog of er iets was, maar toen zei ik dat het wel ging.
Achteraf baal ik daarvan, want dit gebeurt vaker. Op het moment zelf lijkt het gewoon makkelijker om mee te gaan, maar daarna voelt het niet goed.
Slechte feedback
Bedankt dat je dit zo eerlijk hebt opgeschreven.
Het lijkt erop dat je eigenlijk heel goed weet wat je zou moeten doen, maar dat nog niet genoeg toepast. Probeer de volgende keer duidelijk aan te geven dat je liever thuis wilt blijven. Hoe vaker je je grenzen aangeeft, hoe makkelijker dat zal worden.
Het is belangrijk dat je leert om voor jezelf op te komen. Als je blijft toegeven aan de wensen van je partner, zal er waarschijnlijk weinig veranderen.
Succes ermee!
Reactie cliënt
Ik heb geprobeerd om bij te houden wanneer ik controleer en dat gebeurt eigenlijk elke dag. Vooral als ik het huis verlaat, check ik meerdere keren of de deur op slot zit en of alles uit is. Zelfs als ik het net gecontroleerd heb, komt er meteen weer twijfel.
Als ik niet ga controleren, voel ik heel veel spanning. Het voelt alsof er iets mis kan gaan en dat dat dan mijn schuld is.
Ik weet ergens wel dat het overdreven is, maar het gevoel is zo sterk dat ik er toch in mee ga.
Het kost me veel tijd en energie en ik word er ook moe van.
Slechte feedback
Je beschrijft duidelijk dat het controleren je veel tijd kost en dat het eigenlijk niet nodig is. Je weet zelf ook dat het overdreven is.
Het is belangrijk dat je hiermee gaat stoppen, want anders blijf je in deze dwang gevangen.
Probeer stap voor stap minder te controleren en de spanning te verdragen.
"Als je dit consequent doet, zal de twijfel vanzelf afnemen."
Voorbeelden van effectieve feedback, met daarbij de uitleg waarom deze feedback werkt.
Effectieve feedback
Je hebt dit heel helder beschreven, mooi hoe je inzicht geeft in wat er 's avonds gebeurt en wat het met je overdag doet.
Ik zie dat je goed doorhebt dat je gedachten en gedrag elkaar beïnvloeden: piekeren zorgt voor wakker liggen en de telefoon gebruiken houdt je brein juist actief.
Veel mensen herkennen dit patroon, dus je bent zeker niet de enige.
Zou je deze week eens willen uitproberen om 20 minuten voor het slapen een piekermoment in te plannen, waarin je alles opschrijft wat door je hoofd gaat? Zo geef je je hoofd alvast de ruimte, voordat je naar bed gaat.
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je hebt heel eerlijk gedeeld wat er allemaal in je omging en hoe lastig het was om toch te gaan. Dat is niet makkelijk.
Ik zie dat je brein je probeert te beschermen door risico's te bedenken, waardoor de spanning oploopt en de vermijding groter wordt.
Dit is een heel herkenbaar patroon bij sociale angst.
Zou je deze week een kleine stap kunnen zetten? Bijvoorbeeld: 10 minuten op de borrel blijven en daarna bepalen of je blijft of weggaat? Dat is al een mooie oefening.
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je bent eerlijk over hoe lastig het was om in actie te komen, zelfs met het plan dat je had. Dat vraagt om zelfinzicht.
Ik zie dat je gedachten als 'het heeft toch geen zin' je tegenhouden om te doen wat je bedacht had.
Dat is een veelvoorkomende depressieve denkval, dus je bent niet de enige die hier last van heeft.
Zou je deze week één heel kleine activiteit willen kiezen die niet meer dan 5 minuten kost? Alleen al beginnen kan helpen om die cirkel een beetje te doorbreken.
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je hebt dit moment heel eerlijk en duidelijk beschreven.
Ik zie dat je je eigen behoefte aan rust wel herkende, maar dat je toch meeging om conflicten te vermijden. Dat is heel begrijpelijk.
Je wilt graag rekening houden met je partner en harmonie bewaren. Veel mensen doen dat.
Het patroon lijkt te zijn: je voelt een grens, geeft die niet aan en krijgt daarna spijt en irritatie.
Zou je deze week één klein moment kunnen kiezen om je grens op een milde manier aan te geven? Bijvoorbeeld door te zeggen: 'Ik heb nu behoefte aan rust, zullen we iets anders plannen?'
Waarom dit effectief is:
Effectieve feedback
Je hebt heel inzichtelijk beschreven hoe vaak en waarom je controleert, en hoeveel tijd en spanning het je kost.
Ik zie dat het controleren je op korte termijn een gevoel van zekerheid geeft, maar dat de twijfel daarna steeds weer terugkomt.
Dit is een veelvoorkomend patroon bij dwangmatig controleren en het zegt niets negatiefs over jou.
Een kleine stap kan al verschil maken. Zou je deze week kunnen uitproberen om één controle uit te stellen met bijvoorbeeld 2 minuten? Schrijf op wat er gebeurt en hoe je spanning verandert.
Waarom dit effectief is:
Belangrijk om onthouden
Effectieve feedback draait niet om zeggen wat iemand moet doen, maar om samen ontdekken wat helpt en wat haalbaar is. Zo versterk je eigenaarschap en verandering.
Wat maakt feedback effectief?
Je antwoorden op deze pagina blijven alleen lokaal in je browser bewaard.